kunnen slachtoffers ervan weerhouden om over ingrijpende ervaringen te praten. Het persoonlijke verhaal van Angela, die seksueel misbruik binnen haar familie heeft meegemaakt, laat zien hoe belangrijk een veilige omgeving, professionele psychologische hulp en een luisterend oor zijn bij het verwerken van trauma. Ter gelegenheid van World Mental Health Day, die jaarlijks op 10 oktober wordt herdacht, wordt dit jaar aandacht gevraagd voor het thema “Lived experiences heard: real voices, real change”. De boodschap is dat persoonlijke ervaringen niet alleen anderen kunnen helpen om de stap naar hulp te zetten, maar ook kunnen bijdragen aan betere zorg en beleid.

Angela beschrijft hoe iemand aan de buitenkant goed kan functioneren, terwijl er innerlijk veel speelt. Jarenlang droeg zij haar ervaringen grotendeels alleen. Ze bleef doorgaan, nam verantwoordelijkheid en probeerde sterk te zijn. Daardoor konden anderen denken dat alles goed met haar ging. Ongeveer een jaar geleden werd zij opnieuw geconfronteerd met haar ervaringen. Dat bracht haar ertoe beter te begrijpen hoe ingrijpende gebeurtenissen kunnen doorwerken in iemands gevoelens, gedachten en kijk op de wereld. Een van de grootste obstakels was het vinden van woorden voor wat haar was overkomen en de gevolgen daarvan. Sommige ervaringen worden zo lang meegedragen dat ze onderdeel lijken te worden van het dagelijks leven. Dat iemand leert ermee om te gaan, betekent volgens haar echter niet dat de gevolgen verdwenen zijn. Voor Angela was het bijzonder moeilijk om te praten over het seksuele misbruik dat binnen haar familie plaats vond. De omgeving die bescherming en vertrouwen had moeten bieden, werd juist de plek waar zij ingrijpende ervaringen opdeed.

De angst om niet geloofd of veroordeeld te worden, vormde een grote drempel. Bovendien moest zij naar eigen zeggen vaak zelf het initiatief nemen om haar ervaringen met vrienden, kennissen en familie te bespreken. Haar verhaal onderstreept het belang van een omgeving waarin slachtoffers veilig kunnen vertellen wat hun is overkomen. Signalen van misbruik moeten serieus worden genomen en er moeten passende stappen volgen om slachtoffers te beschermen. Niemand zou het gevoel mogen hebben er alleen voor te staan of geen hulp te kunnen zoeken vanwege de eigen omgeving of overtuiging.

Een veilige plek om haar ervaringen te bespreken, maakte voor Angela een belangrijk verschil. Professionele psychologische hulp bood haar de ruimte om gevoelens en gedachten zonder veroordeling te onderzoeken en de gebeurtenissen geleidelijk te verwerken. De therapie loste niet alles in één keer op. Het herstel verliep stap voor stap. Inmiddels ervaart zij dat de gebeurtenissen minder zwaar op haar drukken en dat zij weer ruimte heeft om van het leven te genieten.

Ook haar geloof speelt een belangrijke rol. Angela benadrukt dat geloof en professionele psychologische hulp elkaar niet hoeven uit te sluiten. Psychische problemen, trauma en eenzaamheid kunnen ook mensen treffen die gelovig zijn. Hulp zoeken betekent volgens haar niet dat het geloof tekortschiet, maar dat iemand erkent soms ondersteuning nodig te hebben. Daarom moet ook binnen religieuze gemeenschappen ruimte bestaan om openlijk over mentale gezondheid te spreken.

Volgens Angela gaat mentale gezondheid niet alleen over wat iemand heeft meegemaakt, maar ook over de reactie van de omgeving. Wordt iemand geloofd? Wordt er werkelijk geluisterd? Is er ruimte om te praten zonder angst voor veroordeling? Niet iedereen heeft onmiddellijk een oplossing nodig. Soms kan aandachtig luisteren al een belangrijk verschil maken. Het is daarom van belang niet alleen te vragen hoe het met iemand gaat, maar ook bereid zijn het antwoord serieus te nemen. Praten over mentale gezondheid is geen teken van zwakte. Voor iemand die lange tijd in stilte heeft geworsteld, kan het vertellen van het eigen verhaal juist een eerste stap naar herstel zijn. Wie psychologische hulp zoekt, kan informatie vinden via www.svpo.sr, onder het kopje behandelaren, en via www.pcs.sr of telefonisch op 477190. Voor urgente situaties kan men bellen naar 114: Crisishulplijn of 115: Politie. Het verhaal van Angela maakt duidelijk dat niemand gedwongen zou moeten worden om pijn in stilte te dragen. Een veilige omgeving, professionele begeleiding en mensen die bereid zijn zonder oordeel te luisteren, kunnen helpen om de weg naar herstel te beginnen.