met ongeveer 250 personen, bevinden zich inmiddels naar schatting 8.000 mensen in het gebied. De groeiende druk op de veiligheid, het milieu en de lokale gemeenschap dwingt de overheid en het traditioneel gezag van Matawai tot maatregelen om de controle te herstellen. Tijdens overleg op 27 oktober op het Ministerie van Natuurlijke Hulpbronnen (NH) hebben vertegenwoordigers van de overheid, het traditioneel gezag en ZiJin Rosebel Gold Mines NV gesproken over de ordening van de mijnbouwactiviteiten. Ook het Ministerie van Regionale Ontwikkeling (RO) was bij de besprekingen betrokken. Minister David Abiamofo van NH, die tevens waarneemt als minister van RO, stelde dat de mijnbouwactiviteiten oorspronkelijk op verzoek van het traditioneel gezag mogelijk zijn gemaakt. De bedoeling was werkgelegenheid te creëren en de economische positie van de Matawai-gemeenschap te versterken. De huidige situatie wijkt echter sterk af van de oorspronkelijke uitgangspunten. De sterke groei van het aantal aanwezigen roept vragen op over de beheersbaarheid van het gebied en de mate waarin de gemaakte afspraken worden nageleefd. De overheid en het traditioneel gezag moeten nu maatregelen uitwerken om de activiteiten te reguleren, zonder de bestaansmogelijkheden van de lokale bevolking aan te tasten.

Kapitein Wilson Willems heeft tijdens het overleg benadrukt dat de rust en orde in het gebied moeten terugkeren. Granman Lesly Valentijn pleitte voor een duidelijke afbakening van het gebied en registratie van de personen die er werkzaam zijn. Daarmee moet beter inzicht ontstaan in wie er actief is en hoe de controle kan worden verbeterd. Een belangrijk aandachtspunt blijft de positie van de Matawai-gemeenschap. De voorgestelde maatregelen mogen volgens de granman niet ten koste gaan van de bestaansmiddelen van de lokale bevolking. Het herstel van de orde moet daarom samengaan met bescherming van de belangen van de gemeenschap. ZiJin Rosebel Gold Mines NV heeft aangegeven bereid te zijn de samenwerking met Matawai tot eind 2026 voort te zetten, op voorwaarde dat de gemaakte afspraken worden nageleefd. Daarnaast wordt onderzocht of een alternatieve locatie voor de mijnbouwactiviteiten beschikbaar kan worden gesteld.

Abiamofo benadrukte dat de economische voordelen van de mijnbouw daadwerkelijk ten goede moeten komen aan de Matawai-gemeenschap. Daarvoor zijn volgens hem duidelijke afspraken, naleving van regels en samenwerking tussen alle betrokken partijen noodzakelijk. De vraag is nu hoe snel de aangekondigde ordening concreet vorm krijgt. De volgende bespreking staat gepland voor 9 november 2026. Dan zullen de partijen de voortgang van de actiepunten bespreken. Tot die tijd blijft onduidelijk welke concrete maatregelen worden ingevoerd om de toestroom te beheersen en de controle over het gebied daadwerkelijk te herstellen.